Ukryte gniazdo dynastii – najnowszy film z cyklu Tajemnice początków Polski

cozacUkryte gniazdo dynastii to tytuł kolejnego popularnonaukowego filmu Zdzisława Cozaca z cyklu Tajemnice początków Polski. Jego produkcja dobiega końca, a premiera planowana jest na luty 2015 roku na antenie TVP Historia.

Film będzie starał się pomóc w odpowiedzi na pytanie, jak to się stało, że w niespełna pół wieku nieznany wcześniej ród Piastów zdołał zbudować od podstaw państwo budzące respekt sąsiadujących z nim władców? Kim byli pomysłodawcy i twórcy państwa nazwanego w początku XI w. Polską? Czy Mieszko I i jego przodkowie pochodzili „stąd”, czy może przybyli z innego rejonu Europy?

Konsultantem naukowym Ukrytego gniazda dynastii jest prof. Henryk Samsonowicz. Innymi ekspertami, którzy wystąpią w filmie są wybitni polscy archeolodzy i historycy, m.in. prof. prof. Andrzej Buko, prof. Władysław Duczko, prof. Jacek Banaszkiewicz, prof. Przemysław Urbańczyk czy prof. Hanna Koćka-Krenz, ale również specjaliści innych dziedzin.

- Nowy film ma za zadanie udostępnienie szerszej publiczności ożywionej dyskusji naukowców nad hipotezami o pochodzeniu dynastii piastowskiej. Można je podzielić na dwie frakcje: jedna szuka „gniazda” dynastii na ziemiach Polski, a druga poza jej granicami – wyjaśnia PAP Zdzisław Cozac.

Zdaniem reżysera, do niedawna w powszechnej świadomości Polaków funkcjonowało przekonanie, że „gniazdem” dynastii było Gniezno, a państwo polskie uformowało się poprzez ewolucyjny rozwój wspólnot plemiennych. Jednak przeprowadzone w ostatnich latach badania archeologiczne i dendrochronologiczne zabytków pozostałych po wczesnośredniowiecznych grodach Wielkopolski wykazały, że należy zweryfikować ich dotychczasową chronologię i dynamikę przemian prowadzących do powstania wczesnopiastowskiego państwa.

Wśród hipotez o pochodzeniu rodu Piastów z Wielkopolski, autor filmu skoncentruje się na koncepcji o kaliskim rodowodzie Piastów. Kiedy powstał gród w Kaliszu–Zawodziu i jak wyglądał wraz z najbliższym otoczeniem? Czy jego władcy mieli wystarczający potencjał, by wyruszyć na podbój Wielkopolski? Jak gród na Zawodziu się rozwijał i jakie wydarzenia z jego dziejów mogą świadczyć, że zajmował szczególną pozycję w czasach panowania dynastii piastowskiej?

- Jedna z kluczowych scen ukaże, jak mogła wyglądać strategia podboju ziemi gnieźnieńskiej przez kaliskich władców. Z obrazem tym zderzą się najbardziej popularne hipotezy o obcym pochodzeniu dynastii piastowskiej: tzw. „skandynawska” i „wielkomorawska” – zapowiada Cozac.

Która z przedstawionych hipotez jest najbliższa prawdy? Czy „gniazdo” dynastii zostanie kiedykolwiek odkryte? Autor filmu pokaże rozpoczęte badania naukowe, które powinny nas przybliżyć do poznania tej tajemnicy.

Jak zwykle w filmach Cozaca nie zabraknie barwnych inscenizacji z życia codziennego we wczesnośredniowiecznym grodzie i emocjonujących walk z najeźdźcami, w których wystąpili liczni odtwórcy historyczni. Także wirtualne rekonstrukcje kaliskiego grodu na Zawodziu pomogą widzom przenieść się w realia enigmatycznych początków Polski, by śledzić pasjonujące poszukiwania gniazda piastowskiej dynastii.

Film realizowany jest w koprodukcji z TVP Historia. Poprzednia produkcja cyklu o wczesnośredniowiecznym Wolinie pt. Miasto zatopionych bogów, zdobył wiele festiwalowych nagród, w tym ostatnią – Złotego Kopernika – na zakończonym 28 listopada 2014 roku, Festiwalu Filmów Edukacyjnych EDUKINO 2014. Film Ukryte gniazdo dynastii powstał, podobnie jak trzy wcześniejsze obrazy cyklu Tajemnice początków Polski, dzięki dofinansowaniu Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego.

Autor tekstu: PAP – Nauka w Polsce

Podziel się

  • Facebook
  • Twitter
  • Email
  • Google Plus
Ten wpis umieszczono w kategorii Filmy i otagowano jako , , , , , , , , , , , , , . Dodaj link do ulubionych. Dodaj komentarz lub zostaw trackback: Trackback URL.

15 Komentarze

  1. korek77
    Opublikowano 8 stycznia 2015 o 13:18 | Link

    Na serio rozważana będzie koncepcja wielkomorawska? Wydawało mi się, że poważni ludzie nawet nie będą rozmawiać o tej bzdurnej hipotezie, która nie ma żadnego oparcia ani we wzmiankach ani w archeologii, a najbardziej w niej śmieszy to jak to chrześcijanie z Wielkich Moraw stali się poganami w Wielkopolsce, żeby potem w 966 roku przyjąć chrzest!
    No sorry, ale chyba szkoda to oglądać.

    • Grzegorz Antosik
      Opublikowano 8 stycznia 2015 o 15:34 | Link

      Skoro Urbańczyk jest konsultantem to chyba jasne, że jego hipoteza będzie rozważana.
      Mimo różnych pomniejszych wpadek (jak misa chrzcielna na Lednicy) uważam, że filmowy cykl Cozaca jest świetny i gorąco polecam wszystkie części.

  2. Iudex
    Opublikowano 8 stycznia 2015 o 19:44 | Link

    Nie wierzę, w całym anonsie ani słowa o Gieczu, tak usilnie lansowanym przez archeologów poznańskich (śp. Zofia Kurnatowska, Michał Kara), a przeciwstawianym koncepcji A. Buki, sugerującym pierwotny związek Piastów z grodem na Zawodziu w Kaliszu. Czy nastąpiła jakaś reorientacja poglądów wśród archeologów poznańskich?

    • Grzegorz Antosik
      Opublikowano 8 stycznia 2015 o 20:25 | Link

      Nastąpiła śmierć Kurnatowskiej a skoro Buko jest konsultantem filmu to będzie bronił własnej hipotezy kaliskiej. Ot i chyba całe wyjaśnienie.
      Jak to będzie rzeczywiście pokazane w filmie nie wiadomo dopóki go nie zobaczymy. Dla mnie też raczej wersja Kurnatowskiej była bardziej przekonująca.

      • Iudex
        Opublikowano 8 stycznia 2015 o 21:12 | Link

        Sądzę, że dylemat Giecz czy Kalisz-Zawodzie nie jest jeszcze przesądzony. Oba grody powstały w IX w., przy czym w przypadku Kalisza mamy do czynienia z kompleksem osadniczym – grodem na Zawodziu i pobliską osadą na Starym Mieście. W każdym razie teza o bezwzględnym prymacie skupiska poznańsko-gnieźnieńskiego jest już nie do utzrymania.

        • Juzef
          Opublikowano 13 marca 2015 o 13:29 | Link

          Przede wszystkim w okresie plemiennym Kalisz był poza terytorium Polan, więc nie do utrzymania jest kaliskie bajkopisarstwo. Giecz to po 1. jedyny gród polański, który utrzymał znaczenie z okresu plemiennego w okresie państwowym, po 2. w tym drugim okresie jego znaczenie było nieporównywalnie większe od znaczenia Kalisza.

          • Iudex
            Opublikowano 21 marca 2015 o 19:57 | Link

            „Polanie” to twór historiograficzny, powstały na bazie interpretacji zapisów w Żywocie I św. Wojciecha (Poloni, Palani) i późniejszych. Giecz jest brany jedynie pod uwagę, ponieważ jako jedyny spośród grodów na Wysoczyźnie Gnieźnieńskiej ma wczesną metrykę, poświadczoną pewnymi badaniami dendro. W przeciwieństwie do Kalisza nie odnaziono w Gieczu zabytków kultury elitarnej oraz brak śladów rozwiniętego osadnictwa wiejskiego wokół tego grodu. Monumentalne inwestycje w Gieczu, zapoczątkowane dopiero w końcu X w., nigdy nie zostały ukończone, a gród został zniszczony w trakice najazdu Brzetysława I w 1038 lub 1039 r.

  3. Adrian S
    Opublikowano 8 stycznia 2015 o 20:31 | Link

    Pan Korek77 wyraźnie nie czytał najnowszej książki Urbańczyka o Mieszku, rzucając takie streszczenie jego rozważań ;)

    A poprzednie trzy dokumenty były, jak dla mnie, świetne,pod względem merytorycznym jak i wykonania i z niecierpliwością czekam na kolejny.

    • korek77
      Opublikowano 16 czerwca 2015 o 21:18 | Link

      Odniosłem się do hipotezy Pana Urbańczyka, którą wyłożył w filmie. Z powodu, o którym wspomniałem powyżej, uważam ją za po prostu mało prawdopodobną, a co więcej jest jeszcze mały drobiazg – zero dowodów na jej poparcie, bo nie są nimi piętrowe dywagacje.

  4. gebilis
    Opublikowano 9 stycznia 2015 o 03:02 | Link

    Tak po prawdzie to Piastowie nadal są wielką zagadką – skąd, gdzie i dlaczego, i różne interpretacje poglądów na temat ich pojawienia się wymagają naprawdę jeszcze dogłębnych badań. To jednak nie przeszkadza w zapoznaniu sie z filmem, który już w tym krótkim omówieniu wzbudza wiele ciekawosci.
    Dlatego warto poczekac na emisję i wtedy rozpocząc konstruktywną dyskusję. :)

  5. Iudex
    Opublikowano 10 stycznia 2015 o 19:50 | Link

    Jeszcze przed emisją filmu można zapoznać się z aktualnym poglądem prof. Andrzeja Buko na temat Kalisza jako kolebki Piastów w wywiadzie, opublikowanym na łamach Kalisia Nova 21 (2014), nr 7-12 (179), s.6-9, w bezpłatnej wersji online: http://www.kalisz.pl/pl/kalisia_nowa/kalisia-nowa-7-122014

  6. gebilis
    Opublikowano 11 stycznia 2015 o 02:22 | Link

    Argumenty prof. Buko są dośc czytelne i spójne, wiec hipoteza – sądze, że hipoteza jak na razie- jest dosć wiarygodna. O Kaliszu jako najstarszym mieście Polski pogłoski pojawiały sie już od kilkudziesieciu lat i teraz stanowią raczej potwierdzenie niż zaskoczenie.
    Jednak przyjmując, że Słowianie pojawili się na obszarze polskim tak mniej więcej V/VI wiek, kolebki Piastów chyba nadal będzie trzeba szukać – bowiem jedno skupisko – miasto brzmi mało przekonywująco, skoro jak myślę trój osadnictwo stanowiło podstawę rozwoju tego tworu.
    Jednak niemniej coraz niecierpliwiej czekam na film. :)

    • Juzef
      Opublikowano 13 marca 2015 o 13:32 | Link

      „trój osadnictwo” – masz na myśli tę koncepcję Buko, że 3 punkty na mapie nie leżące w linii prostej po połączeniu dają trójkąt? No to pogratulować mu „odkrycia”, z którego nic nie wynika.
      Buko to niezły archeolog, ale jego kompetencje historyka są żałośnie niskie.

      • gabi
        Opublikowano 17 kwietnia 2015 o 19:02 | Link

        Dopiero teraz odczytałam wypowiedź Juzefa. Buko to archeolog, ale go odmawianie mu wiedzy historycznej – raczej dziwny osąd.
        Trój osadowość jest do udowodnienia na terenie Wielkopolski. A ponadto zasada ta dośc dobrze trzyma sie nie tylko w średniowieczu, ale uwzględniana także w czasach nowożytnych (wie o tym każdy komu historia Polski jest bliska).

  7. Opublikowano 20 maja 2015 o 11:49 | Link

    Po pravdě řečeno v česko-moravském prostoru nikdo hypotézu o velkomoravském původu Piastovců nezastává. Ale otázka Gniezno – Giecz – Kalisz není tak podstatná, alespoň myslím, jako je důležité z jakých kořenů vyrůstaly stání (proto)útvary starých Slovanů, jak se navzájem ovlivňovaly či nikoli, co měly společného a co ne. To je fascinující a řešit to v dimenti národní historiografie je podle mne zavádějící. Děje se to ovšem všude, V Polsku, Rusku, Ukrajině, Slovensku, České republice atd, o Balkánu nemluvě. Ale to není ta pravá podstata.

Skomentuj

Twój adres email nie zostanie opublikowany i nie będzie rozpowszechniany.

Możesz używać następujących tagów i znaczników HTML <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>

*