Archiwum Kategorii: Książki

Jak chrześcijaństwo zawładnęło Europą

Recenzja: Chrystianizacja Europy. Kościół na przełomie I i II tysiąclecia, red. Józef Dobosz, Jerzy Strzelczyk, Wydawnictwo Naukowe UAM, 2014

86aa16e8b07ae255a1755122077cf246_LHistoria chrystianizacji Europy to historia tajemnic. Pełno w niej zapomnianych biskupów, zaginionych misjonarzy, niezidentyfikowanych herezji, cudownych nawróceń. Ambicję rozwiania choć trochę tej gęstej jak mleko mgły tajemnic stawia sobie za cel nowa seria Wydawnictwa Naukowego UAM rozpoczęta tomem Chrystianizacja Europy. Kościół na przełomie I i II tysiąclecia.

Obawiałem się nieco zbytniego „rozstrzelenia” tematycznego artykułów składających się na książkę, którego skutkiem byłoby skupienie się na kilku szczegółowych wątkach i pozostawienie licznych białych plam. W rzeczy samej tom wypełnia całkiem nieźle zadanie zarysu procesów chrystianizacyjnych w I tysiącleciu (bo nie skupia się wcale na przełomie tysiącleci).

Kontynuuj czytanie »

Opublikowano w Książki | Otagowano jako , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | Skomentuj

Średniowieczne roboty: od magii do techniki

TRUITT_Plate_27Maszyny przybyły do Europy już we wczesnym średniowieczu. Zegar wodny zdumiewał dwór Karola Wielkiego a tron z ryczącymi złotymi lwami zaskakiwał posłów przybywających do Konstantyna VII. Jednak, jak zauważa Elly R. Truitt w swojej niedawno wydanej książce, Europejczycy przez długi czas nie dostrzegali różnicy między podobnymi automatami a magią.

Średniowieczna Europa była początkowo jedynie odbiorcą a nie producentem podobnych wynalazków. Mosiężny zegar wodny Karola Wielkiego był prezentem wysłanym w 807 r. przez kalifa bagdadzkiego Haruna al-Rashida. Zegar wybijał godziny upuszczając małe metalowe kulki na misę. Zamiast cyferblatu mechanizm pokazywał czas dzięki dwunastu sztucznym jeźdźcom wyskakującym przez malutkie okienka.

Kontynuuj czytanie »

Opublikowano również w Publicystyka | Otagowano jako , , , , , , , , , , , , , , , | Skomentuj

Tysiąc władców Słowian połabskich

Recenzja: Artur Szrejter, Pod pogańskim sztandarem, Erica, 2014

poganskisztandarPo latach posuchy w krótkim przedziale czasu na rynek trafiło kilka książek o Słowianach połabskich. Jak na ich tle prezentuje się Pod pogańskim sztandarem Artura Szrejtera? Czy chcąc się zdecydować tylko na jedno opracowanie warto wybrać właśnie to?

Książka jest drugim tomem cyklu „Wojny Wikingów i Słowian” Instytutu Wydawniczego Erica. Solidne wydanie w twardej oprawie nie odstaje na półce od poprzedniego tomu. Różni się jednak od niego zasadniczą koncepcją.

Kontynuuj czytanie »

Opublikowano w Książki | Otagowano jako , , , , , , , , , , , , , , | Skomentuj

Mityczne starcie chrześcijaństwa z islamem w Europie

Recenzja: Ilona Czamańska, Jan Leśny, Bitwa na Kosowym Polu 1389, Wydawnictwo Poznańskie, 2015

bitwa-na-kosowym-poluTa bitwa przeorała Bałkany. Nie w sensie militarnym czy politycznym, ale kulturowym. Przyniosła Serbom traumę przeżywaną wciąż i wciąż przez setki następnych lat, przypominaną w kolejnych utworach epickich, obrastającą w kolejne legendy, stając się w końcu trwałym elementem tożsamości narodowej. Faktycznie nierozstrzygniętą batalię kultura chrześcijańska uczyniła swoją porażką a muzułmańska zwycięstwem. Jak do tego doszło?

Pierwszą monografię bitwy na Kosowym Polu możemy dostać w księgarni dopiero w tym roku. Późno, ale książka firmowana nazwiskami Leśnego i Czamańskiej gwarantuje rzetelną dawkę wiedzy, na którą warto było czekać. Kontynuuj czytanie »

Opublikowano w Książki | Otagowano jako , , , , , , , , | Skomentuj

Unia polsko-litewska według Roberta Frosta

9780198208693_450Temat unii polsko-litewskiej nie doczekał się nigdy dotąd opracowania naukowego angielskojęzycznego autora. A polski wkład w kulturę europejską tego okresu był ogromny. Kiedy na Zachodzie budował się absolutyzm tutaj panowała demokracja szlachecka. Kiedy na Zachodzie wybuchały wojny religijne tutaj wykuwały się podstawy tolerancji. Była to jedna z najdłużej trwających unii politycznych w Europie, do których dziś mogła by się odwoływać nawet Unia Europejska.

Dlatego właśnie książka Roberta Frosta z Uniwersytetu w Aberdeen ma szansę zwrócić uwagę angielskojęzycznego czytelnika na fenomen związku Korony Królestwa Polskiego i Wielkiego Księstwa Litewskiego. Tym bardziej, że The Oxford History of Poland-Lithuania. Volume I: The Making of the Polish-Lithuanian Union, 1385-1569 ukaże się w prestiżowym wydawnictwie Oxford University Press.

Kontynuuj czytanie »

Opublikowano w Książki | Otagowano jako , , , , | 3 Odpowiedzi

Podział niedziału, czyli ostatnia wola Krzywoustego

Recenzja: Jacek Osiński, Statut Bolesława Krzywoustego, Avalon, 2014

4b2eb913cdb712beTestament Krzywoustego i następujące po nim rozbicie dzielnicowe to jedno z niewielu średniowiecznych zdarzeń, które kojarzone jest przez większość Polaków. Mimo wszystko dopiero niedawno otrzymaliśmy pełną monografię poświęconą ostatniej woli Krzywoustego i zasadom, na których podzielił kraj.

Książka Jacka Osińskiego została podzielona na dwie części. W pierwszej Autor zajmuje się przedstawieniem historii podziałów kraju przed statutem Krzywoustego i ich podstawą prawną; w drugiej – analizuje już sam statut i zmiany, jakie wprowadził. Skoro Krzywousty swą ostatnią wolą zmienił dotychczasowe reguły dziedziczenia to jak one wcześniej wyglądały? Był to seniorat, desygnacja, czy może mniejsza lub większa dowolność? Osiński odpowiada: nic z tych rzeczy. Wcześniej był niedział.

Kontynuuj czytanie »

Opublikowano w Książki | Otagowano jako , , , , , , , , , , , | 1 Odpowiedź

Rozstajne drogi Mazowsza i Małopolski

Recenzja: Agnieszka Teterycz-Puzio, Na rozstajnych drogach, Akademia Pomorska w Słupsku, 2012

phkowZ czego wynikało zapóźnienie Mazowsza w stosunku do Małopolski? Dlaczego drogi obu dzielnic ostatecznie mocno się rozeszły? Na te pytania udziela odpowiedzi praca Na rozstajnych drogach.

Agnieszka Teterycz-Puzio (do 2001 r. Agnieszka Teterycz) znana jest jako autorka książek Geneza województwa sandomierskiego i Henryk Sandomierski. Region sandomierski, czyli miejsce przenikania się wpływów Mazowsza i Małopolski, zajmował ją od początku jej pracy badawczej. Najnowsza obszerna książka poszerzyła pole badawcze poza samo Sandomierskie na obszary Mazowsza i Małopolski. W kolejnych pięciu rozdziałach ujmowane są w czasie różnice pomiędzy obydwoma regionami oraz ich wzajemne stosunki. Punktem wyjścia jest charakterystyka geograficzna i osadnicza, następnie ustrój i historia polityczna. Książkę zamykają rozdziały o otoczeniu świeckim i duchownym książąt dzielnicowych.
Kontynuuj czytanie »

Opublikowano w Książki | Otagowano jako , , , , , , , , | Skomentuj

Ostatnie słowo archeologii o wędrówkach ludów

Recenzja: Magdalena Mączyńska, Światło z popiołu, Trio, 2013

swiatlozpopiolumaxMy też mamy swoje prawo do Krymu. W tych dniach ostatnich, gdy można gwałcić międzynarodowe traktaty odwołując się do historycznej przynależności ziem narodowi ukraińskiemu, rosyjskiemu, czy tatarskiemu, my też mamy swoje słowo do dodania. Przecież nie dalej jak w III w. n.e. zamieszkujący tereny dzisiejszej Polski Goci wyruszywszy w wędrówkę dotarli właśnie na Krym, który stał się jednym z ważniejszych ośrodków ich władzy.

Zanim jednak zachęceni tym apelem rodacy ruszą z karabinem w ręku po krymskie kurorty jak po swoje, warto zapoznać się dokładniej z historią wielkich wędrówek ludów na przełomie starożytności i średniowiecza dzięki najnowszej książce Magdaleny Mączyńskiej. Znajdziemy tam nie tylko informacje jak najbardziej spodziewane o Gotach, Wandalach, czy Herulach, ale nie pominięte zostały również marsze Turyngów, Bajuwarów, czy Sasów i  Anglów.

Kontynuuj czytanie »

Opublikowano w Książki | Otagowano jako , , , , , , , , , , , | 3 Odpowiedzi